Χοληστερίνη: Διατροφή, τρόπος ζωής και συμπληρώματα υποστήριξης

Δημοσιεύτηκε στις Κατηγορία:Blog
Σολομός, ελαιόλαδο, βρώμη, ξηροί καρποί, μπρόκολο και αβοκάντο για διατροφή φιλική στη χοληστερίνη
ΟΔΗΓΟΣ ΕΥΕΞΙΑΣ · ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2026

Η χοληστερίνη είναι λιπαρή ουσία που ο οργανισμός χρειάζεται, όταν όμως ανέβει πολύ στο αίμα μπορεί να φράξει τα αγγεία και να κάνει πιο πιθανά τα καρδιακά προβλήματα και το εγκεφαλικό. Συνήθως δεν δίνει συμπτώματα και φαίνεται μόνο σε εξέταση αίματος. Δείτε τι βοηθά στη διατροφή και την καθημερινότητα, τι ισχύει για ωμέγα-3, φυτικές στερόλες και μονακολίνη και πότε χρειάζεται γιατρός.

Δείτε συμπληρώματα χοληστερίνηςΡωτήστε τον φαρμακοποιό μας

Αυθεντικά προϊόντα φαρμακείουΤηλεφωνική υποστήριξη

Τι είναι χοληστερίνη

Είναι μια κηρώδης, λιπαρή ουσία που υπάρχει σε όλα τα κύτταρα του σώματος. Την παράγει το ήπαρ και ο οργανισμός τη χρειάζεται για να λειτουργεί σωστά, αλλά στη σωστή ποσότητα. Όταν περισσεύει στο αίμα, μιλάμε για υψηλή χοληστερόλη.

Στο αίμα η χοληστερίνη μεταφέρεται από λιποπρωτεΐνες. Δύο από αυτές, η LDL και η HDL, έχουν αντίθετο ρόλο:

LDL

Η «κακή» χοληστερόλη. Όταν είναι υψηλή, συσσωρεύεται στα τοιχώματα των αρτηριών και σχηματίζει πλάκα, που μειώνει τη ροή του αίματος και κάνει πιο πιθανό να δημιουργηθούν θρόμβοι.

HDL

Η «καλή» χοληστερίνη. Παραλαμβάνει το πλεόνασμα από τα υπόλοιπα σημεία του σώματος και το μεταφέρει πίσω στο ήπαρ, που το απομακρύνει από τον οργανισμό. Μια υψηλή τιμή HDL μπορεί να μειώσει τον κίνδυνο για στεφανιαία νόσο.

Η πλάκα στις αρτηρίες μπορεί με τον καιρό να οδηγήσει σε έμφραγμα, εγκεφαλικό ή άλλα προβλήματα υγείας. Γι’ αυτό στις εξετάσεις θέλουμε την LDL χαμηλά και την HDL ψηλά.

Παράγοντες κινδύνου

Η υψηλή χοληστερόλη μπορεί να οφείλεται σε συνήθειες που αλλάζουν: λιπαρό φαγητό, λίγη άσκηση, περιττά κιλά, κάπνισμα και αλκοόλ. Την καλή HDL μπορεί επίσης να τη ρίξουν ο διαβήτης, το κάπνισμα, ακόμη και το παθητικό, και ορισμένα φάρμακα.

Υπάρχουν και παράγοντες που δεν ελέγχουμε. Η πιθανότητα είναι μεγαλύτερη μετά τα 50, στους άνδρες και στις γυναίκες μετά την εμμηνόπαυση. Το πρόβλημα μπορεί επίσης να είναι κληρονομικό και να εμφανιστεί από νεαρή ηλικία, όπως στην οικογενή υπερχοληστερολαιμία.


Όλη την γκάμα θα τη βρείτε στα συμπληρώματα για τη χοληστερίνη. Η επιλογή γίνεται καλύτερα μαζί με τον φαρμακοποιό, ανάλογα με τις εξετάσεις σας και τα φάρμακα που παίρνετε.

Διατροφή που βοηθά

Η διατροφή είναι το πρώτο βήμα: λιγότερα κορεσμένα λιπαρά και περισσότερα λιπαρά ψάρια, ελαιόλαδο, τροφές ολικής άλεσης, ξηροί καρποί, φρούτα και λαχανικά. Στις ετικέτες των τροφίμων ελέγξτε πόσα λιπαρά περιέχουν.

🥗

Βάλτε πιο συχνά

Λιπαρά ψάρια όπως σκουμπρί και σολομό, ελαιόλαδο, τροφές ολικής άλεσης, ξηρούς καρπούς, σπόρους, φρούτα και λαχανικά.

🧈

Περιορίστε

Λουκάνικα, πίτες με κρέας και λιπαρά κρέατα, βούτυρο, λαρδί, κρέμα γάλακτος, τυριά, κέικ, μπισκότα και τρόφιμα με λάδι καρύδας ή φοινικέλαιο.

Μπολ με βρώμη, φασόλια και φακές, ψωμί ολικής άλεσης και πράσινα μήλα σε ξύλινο τραπέζι
Η βρώμη, τα όσπρια και το ψωμί ολικής άλεσης φέρνουν φυτικές ίνες στο καθημερινό τραπέζι.

Για την καλή HDL μετρά και το είδος του λίπους. Αντικαταστήστε τα κορεσμένα και τα trans λιπαρά με ακόρεστα, όπως αυτά του ελαιόλαδου, του αβοκάντο και των ξηρών καρπών. Περιορίστε τη ζάχαρη και προτιμήστε τροφές με φυτικές ίνες, όπως η βρώμη και τα φασόλια.

Άσκηση & τρόπος ζωής

Η κίνηση, το βάρος και το κάπνισμα επηρεάζουν τα λιπίδια του αίματος. Η απώλεια κιλών, αν υπάρχουν περιττά, ρίχνει την LDL, ενώ η άσκηση και η διακοπή του καπνίσματος βοηθούν να ανέβει η HDL.

Τι μπορείτε να κάνετε

  1. 150 λεπτά την εβδομάδαΣτόχος είναι 150 λεπτά άσκησης μέτριας έντασης την εβδομάδα ή 75 λεπτά έντονης. Το περπάτημα, το κολύμπι και το ποδήλατο είναι καλή αρχή.
  2. Λίγο κάθε μέραΓια την HDL βοηθούν 30 λεπτά αερόβιας άσκησης μέτριας έως έντονης έντασης τις περισσότερες μέρες της εβδομάδας.
  3. Βάρος και μέσηΑν έχετε περιττά κιλά, η απώλειά τους ρίχνει την LDL, και η απώλεια λίπους γύρω από τη μέση βοηθά την HDL.
  4. Χωρίς κάπνισμαΤο κάπνισμα ανεβάζει τη χοληστερίνη και ρίχνει την HDL. Αποφύγετε και το παθητικό κάπνισμα.
  5. Λιγότερο αλκοόλΠίνετε λίγο, όχι συγκεντρωμένο σε μία μέρα, και αφήστε αρκετές μέρες της εβδομάδας χωρίς αλκοόλ.

Ωμέγα-3 & φυτικές στερόλες

Τα ωμέγα-3 EPA και DHA ρίχνουν τα τριγλυκερίδια, ενώ οι φυτικές στερόλες και στανόλες μειώνουν τη χοληστερίνη του αίματος.

Τα EPA και DHA τα παίρνουμε κυρίως από ψάρια και θαλασσινά, όπως σολομό, σκουμπρί, τόνο, ρέγγα και σαρδέλες, ενώ το ALA υπάρχει σε φυτικά έλαια, όπως το λινέλαιο, και σε σπόρους και καρύδια. Συνιστώνται 1 έως 2 μερίδες θαλασσινών την εβδομάδα, ενώ τα συμπληρώματα ωμέγα-3 δεν προτείνονται σε όσους δεν έχουν υψηλό καρδιαγγειακό κίνδυνο.

Κάψουλες ιχθυελαίου με ωμέγα 3 δίπλα σε φιλέτα σολομού, καρύδια και σπόρους
Τα EPA και DHA υπάρχουν στα λιπαρά ψάρια και στα συμπληρώματα ιχθυελαίου.

Αν ο γιατρός ή ο φαρμακοποιός σας προτείνει συμπλήρωμα, θα βρείτε επιλογές στα συμπληρώματα ωμέγα 3 και στα συμπληρώματα για καρδιά και κυκλοφορικό. Σε υψηλές δόσεις μπορεί να προκαλέσουν αιμορραγίες αν τα πάρετε μαζί με βαρφαρίνη ή άλλα αντιπηκτικά, ενώ οι παρενέργειες είναι συνήθως ήπιες, όπως δυσάρεστη γεύση, καούρα ή στομαχικές ενοχλήσεις.

Οι φυτικές στερόλες και στανόλες υπάρχουν σε μικρές ποσότητες σε φρούτα, λαχανικά, φυτικά έλαια, ξηρούς καρπούς, σπόρους, δημητριακά και όσπρια, και κάποια γιαούρτια, ροφήματα γιαουρτιού και μαργαρίνες εμπλουτίζονται με αυτές. Με 1,5 έως 2,4 g την ημέρα η χοληστερόλη του αίματος μειώνεται κατά μέσο όρο 7 έως 10,5%, συνήθως μέσα στις πρώτες 2 έως 3 εβδομάδες.

Μονακολίνη & άλλα συμπληρώματα

Η μονακολίνη Κ προέρχεται από την κόκκινη μαγιά ρυζιού, ρύζι που έχει ζυμωθεί με τον μύκητα Monascus purpureus, και έχει την ίδια χημική δομή με τη λοβαστατίνη, ένα φάρμακο της ομάδας των στατινών. Γι’ αυτό μπορεί να έχει τις ίδιες πιθανές παρενέργειες και αλληλεπιδράσεις με φάρμακα που έχουν οι στατίνες.

Τα προϊόντα με σημαντική ποσότητα μονακολίνης Κ μπορεί να προκαλέσουν βλάβη σε μύες, νεφρά και ήπαρ, καθώς και στομαχικές ενοχλήσεις. Η ποσότητα μονακολινών διαφέρει πολύ από προϊόν σε προϊόν, δεν έχει βρεθεί επίπεδο που να θεωρείται σίγουρα ασφαλές και δεν προτείνονται σε εγκυμοσύνη και θηλασμό. Αν ήδη παίρνετε φάρμακο για τη χοληστερίνη ή άλλα φάρμακα, μην ξεκινήσετε μονακολίνη χωρίς τη σύμφωνη γνώμη του γιατρού σας.

Στην ίδια κατηγορία θα δείτε και σκευάσματα που συνδυάζουν άλλα συστατικά, όπως ιχθυέλαιο, χολίνη, φυτικές στερόλες, προβιοτικά, περγαμόντο ή συνένζυμο Q10. Το συνένζυμο Q10 κυκλοφορεί και μόνο του στα συμπληρώματα αντιοξειδωτικής προστασίας, ενώ το γαϊδουράγκαθο, που υπάρχει σε κάποιους συνδυασμούς, θα το βρείτε στα συμπληρώματα για την προστασία του ήπατος. Κανένα συμπλήρωμα δεν αντικαθιστά τη διατροφή, την άσκηση ή το φάρμακο που σας έδωσε ο γιατρός.

Παρακολούθηση & πότε στον γιατρό

Ζητήστε να ελέγξετε τα λιπίδια του αίματος αν δεν το έχετε κάνει ποτέ και είστε άνω των 40, έχετε περιττά κιλά ή υπάρχει στην οικογένεια υψηλή χοληστερίνη ή καρδιακά προβλήματα. Ο γιατρός μπορεί να προτείνει την εξέταση και λόγω ηλικίας, βάρους, υψηλής πίεσης ή διαβήτη.

Η εξέταση γίνεται με αίμα από το χέρι και τα αποτελέσματα βγαίνουν συνήθως σε λίγες μέρες. Οι περισσότεροι δεν χρειάζεται να είναι νηστικοί, μπορεί όμως να σας ζητηθεί νηστεία έως 12 ώρες.

Για την LDL σε υγιείς ενήλικες, κάτω από 100 mg/dL θεωρείται ιδανική τιμή, 100-129 mg/dL σχεδόν ιδανική, 130-159 mg/dL οριακά υψηλή, 160-189 mg/dL υψηλή και από 190 mg/dL και πάνω πολύ υψηλή. Αν έχετε στεφανιαία νόσο ή υψηλό κίνδυνο, ο γιατρός μπορεί να ορίσει άλλο στόχο, συνυπολογίζοντας την ηλικία, την πίεση και άλλα προβλήματα υγείας.

Αν οι τιμές δεν πέσουν με τη διατροφή και τον τρόπο ζωής ή ο κίνδυνος για έμφραγμα ή εγκεφαλικό είναι υψηλός, ο γιατρός μπορεί να προτείνει φάρμακο, συνήθως στατίνη σε καθημερινό χάπι. Αν σας ζήτησε να ελέγχετε και την πίεση στο σπίτι, στις διαγνωστικές συσκευές θα βρείτε πιεσόμετρα.

Βρείτε την υποστήριξη που σας ταιριάζει

Συμπληρώματα με φυτικές στερόλες, ωμέγα-3 και άλλους συνδυασμούς, με αυθεντικά προϊόντα φαρμακείου και τη συμβουλή του φαρμακοποιού μας.

Δείτε συμπληρώματα χοληστερίνης
Καρδιά & κυκλοφορικό
Ρωτήστε τον φαρμακοποιό μας

Συχνές ερωτήσεις

Τι δεν τρώμε όταν έχουμε χοληστερίνη;

Περιορίζουμε τα τρόφιμα με πολλά κορεσμένα λιπαρά: λουκάνικα, πίτες με κρέας και λιπαρά κρέατα, βούτυρο, λαρδί, κρέμα γάλακτος, τυριά, κέικ και μπισκότα, καθώς και τρόφιμα με λάδι καρύδας ή φοινικέλαιο. Λιγότερα θέλουν και τα trans λιπαρά. Στη θέση τους βάλτε λιπαρά ψάρια, ελαιόλαδο, ξηρούς καρπούς, τροφές ολικής άλεσης, φρούτα και λαχανικά, και κοιτάξτε στις ετικέτες πόσα λιπαρά έχει κάθε τρόφιμο.

Η υψηλή χοληστερίνη έχει συμπτώματα;

Συνήθως όχι. Δεν δίνει κάποιο σημάδι που να το καταλάβετε μόνοι σας και φαίνεται μόνο με εξέταση αίματος. Γι’ αυτό αξίζει να ζητήσετε εξέταση αν είστε άνω των 40, έχετε περιττά κιλά ή υπάρχει στην οικογένεια υψηλή χοληστερόλη ή καρδιακά προβλήματα.

Πώς ανεβαίνει η καλή χοληστερίνη;

Η HDL ανεβαίνει κυρίως με αλλαγές στον τρόπο ζωής: 30 λεπτά αερόβιας άσκησης μέτριας έως έντονης έντασης τις περισσότερες μέρες, απώλεια βάρους αν υπάρχουν περιττά κιλά, ειδικά γύρω από τη μέση, διακοπή του καπνίσματος και λιγότερο αλκοόλ. Στη διατροφή αντικαταστήστε τα κορεσμένα και trans λιπαρά με ακόρεστα, όπως του ελαιόλαδου, του αβοκάντο και των ξηρών καρπών, περιορίστε τη ζάχαρη και προτιμήστε φυτικές ίνες, όπως η βρώμη και τα φασόλια.

Τι ρίχνει γρήγορα τη χοληστερίνη;

Δεν υπάρχει γρήγορη λύση που να αντικαθιστά τη διατροφή και την άσκηση. Οι φυτικές στερόλες και στανόλες, σε ποσότητα 1,5 έως 2,4 g την ημέρα, μειώνουν τη χοληστερόλη του αίματος κατά μέσο όρο 7 έως 10,5%, με το αποτέλεσμα να φαίνεται συνήθως μέσα σε 2 έως 3 εβδομάδες. Αν οι τιμές δεν πέσουν με τις αλλαγές στη διατροφή και τον τρόπο ζωής ή ο κίνδυνος για έμφραγμα ή εγκεφαλικό είναι υψηλός, ο γιατρός μπορεί να προτείνει φάρμακο, συνήθως στατίνη.

Ποιο είναι το καλύτερο συμπλήρωμα για τη χοληστερίνη;

Δεν υπάρχει ένα συμπλήρωμα που να ταιριάζει σε όλους. Οι φυτικές στερόλες μειώνουν τη χοληστερόλη του αίματος, ενώ τα ωμέγα-3 EPA και DHA ρίχνουν τα τριγλυκερίδια. Η μονακολίνη Κ έχει την ίδια δομή με τη λοβαστατίνη, γι’ αυτό μπορεί να έχει τις ίδιες παρενέργειες και αλληλεπιδράσεις με τις στατίνες. Την επιλογή κάντε τη με τον γιατρό ή τον φαρμακοποιό σας, ειδικά αν παίρνετε ήδη φάρμακα.

Ρωτήστε τον φαρμακοποιό μας

Έχετε απορία για τα συμπληρώματα που κυκλοφορούν για τα λιπίδια του αίματος ή για το αν ταιριάζουν με τα φάρμακα που παίρνετε; Συμπληρώστε τη φόρμα και θα σας απαντήσουμε το συντομότερο δυνατό.

Πηγές

Το περιεχόμενο έχει ενημερωτικό χαρακτήρα και δεν υποκαθιστά την εξατομικευμένη συμβουλή του γιατρού ή του φαρμακοποιού σας. Τα συμπληρώματα διατροφής δεν υποκαθιστούν μια ισορροπημένη διατροφή και δεν προορίζονται για τη θεραπεία ασθενειών. Πριν ξεκινήσετε οποιοδήποτε σκεύασμα, ιδίως αν παίρνετε φάρμακα, είστε έγκυος ή θηλάζετε, συμβουλευτείτε τον γιατρό σας. Η διαθεσιμότητα των προϊόντων ενδέχεται να αλλάξει.